Home / Bez kategorii / Wyjątkowa brzoza na Skiełku

Wyjątkowa brzoza na Skiełku

Drzewo o białej korze z czarnymi plamami – zazwyczaj taką odpowiedź usłyszymy, gdy zapytamy kogoś o brzozę. Jest może w tym dużo prawdy. Trzeba jednak wspomnieć, że rodzaj brzoza (Betula sp.) jest w Polsce reprezentowany przez 6 gatunków, z których tylko część wyrasta w typowe drzewo, a część rośnie w formie krzewu i nie wszystkie mają białą korę. Na Skiełku oprócz najpospolitszej z naszych krajowych brzóz – b.brodawkowatej (Betula pendula) można spotkać tę wyjątkową – b. ojcowską (Betula x oycoviensis), która zarówno w Polsce i u naszych sąsiadów znajduje się pod ochroną i jest narażona na całkowite wyginięcie.

Jej stanowiska na Skiełku utrzymują się od 1966 roku, kiedy została odkryta przez doc. J. Nowaka, dodatkowo jest to ostatnie istniejące miejsce w polskich Karpatach, gdzie można ją spotkać, pierwsze znajdowało się aż koło Zembrzyc, gdzie niestety już wyginęła. Tak więc to, że stanowisko utrzymuje się na Skiełku sprawia, że szczyt ten jest jeszcze bardziej wyjątkowy spośród innych gór Beskidu Wyspowego. Nie przeczę, że znalezienie jej w innych częściach Beskidów jest niemożliwe, tylko po prostu bardzo trudne i wymaga od obserwatora nie lada spostrzegawczości oraz podstawowej znajomości morfologicznej. Ewentualne nowe znalezisko można śmiało przyrównać do trafienia szóstki w totolotka, a o tym fakcie należy niezwłocznie powiadomić odpowiednią instytucję, zajmującą się ochroną przyrody.

Pewnie wiele osób zadaje sobie pytanie: czym b. ojcowska różni się od pospolitej b. brodawkowatej? Otóż należy dokładnie przyglądnąć się gałązkom z wykształconymi liśćmi. U tej pierwszej boczne pędy skrócone, tzw. krótkopędy, wbrew nazwie są bardzo wydłużone i wyrastają na nich zawsze po 4-5 malutkich liści. U drugiej natomiast krótkopędy są bardzo krótkie i opatrzone są zawsze 2-3 liśćmi. Tak w skrócie można scharakteryzować te 2 gatunki, na podstawie najważniejszych cech rozpoznawczych, czyli: długość pędów i ilość liści

Ta unikatowa brzoza jak wiele innych gatunków jest światłożądna, z tym, że akurat ona potrzebuje naprawdę mnóstwo światła słonecznego i wycinka sąsiednich drzew i znaczne przerzedzanie lasu zapobiega jej wymieraniu. Przypadek taki odnotowano koło Ojcowa, skąd została opisana po raz pierwszy w 1809 roku przez polskiego botanika Willibalda Bessera. Był tam utworzony rezerwat, niestety został pozostawiony sam sobie. Nie usuwano innych drzew, które zacieniały siedlisko, przez co b. ojcowska tam rosnąca niemal zupełnie wyginęła

Co możemy zrobić, żeby te rośliny uchronić przed nieświadomym niszczeniem? Szczerze mówiąc NIC! I to jest najsmutniejsze, gdyż wszystkie brzozy rosną na terenach, które są we władaniu prywatnych właścicieli. Już w latach 60-tych nawoływano, aby miejsca te wykupić na rzecz Państwa i objąć ochroną czynną w postaci rezerwatu, czego do dziś dnia nie uczyniono. Można też apelować do miejscowej ludności, żeby próbowali uczyć się ją rozpoznawać lub należy prowadzić jakieś szkolenia w tym kierunku, np. przez leśniczych. Być może wtedy nie każda wizyta z piłą spalinową w lesie kończyła by się niepowetowaną stratą dla przyrody.

Często odwiedzam miejsca na Skiełku, gdzie rośnie ta unikatowa brzoza i zauważyłem, że niektóre osobniki powoli wymierają w naturalny sposób, ponieważ zaczyna im brakować tak potrzebnego światła słonecznego, a kilka już zostało wyciętych przez nieświadomych ludzi. Mam obawy, że w niedługim czasie nie będziemy oglądać jej na Skiełku; mimo tego, że nie jest jakoś szczególnie efektowna, to bez wątpienia zasługuje na miano WYJĄTKOWEJ. Dodatkowo jak na ironię człowiek, który ją mimowolnie niszczy jest tym najbardziej potrzebnym ogniwem, potrzebnym, aby mogła dalej żyć w naturze.

nadesłał
Kamil Sułkowski

foto: Kamil Sułkowski

Komentarze

komentarzy

Drzewo o białej korze z czarnymi plamami - zazwyczaj taką odpowiedź usłyszymy, gdy zapytamy kogoś o brzozę. Jest może w tym dużo prawdy. Trzeba jednak wspomnieć, że rodzaj brzoza (Betula sp.) jest w Polsce reprezentowany przez 6 gatunków, z których tylko część wyrasta w typowe drzewo, a część rośnie w formie krzewu i nie wszystkie mają białą korę. Na Skiełku oprócz najpospolitszej z naszych krajowych brzóz - b.brodawkowatej (Betula pendula) można spotkać tę wyjątkową - b. ojcowską (Betula x oycoviensis), która zarówno w Polsce i u naszych sąsiadów znajduje się pod ochroną i jest narażona na całkowite wyginięcie. [gallery…

Review Overview

User Rating: 4.84 ( 10 votes)
0
NICE MUSIC

About Kamil Sułkowski

Kamil Sułkowski
Urodzony w Limanowej, rocznik 1982, uparty bliźniak zawsze dążący do celu. Mieszkam w najładniejszym zakątku naszego kraju – w Beskidzie Wyspowym i nie zamieniłbym tego miejsca na żadne inne. Jako typowy górski włóczęga często śmigam po okolicznych wzniesieniach, uprawiając trekking lub jeżdżąc na rowerze. Od kilkunastu lat pasjonuje mnie botanika i entomologia, a ogółem mówiąc wszystko co jest związane z moim ukochanym Beskidem Wyspowym. Ostatnio zaciekawiłem się również okresem II wojny na tych terenach. Lubię również zagłębić się w lekturę książki, głównie popolularnonaukowej. Od dłuższego czasu też ciekawi mnie miniaturyzacja w ogólnym słowa znaczeniu, czyli po prostu modelarstwo. Sporo fotografuję, wybierając się w teren zawsze mam aparat pod ręką. Prowadzę autorską stronę z fotografiami z Beskidu Wyspowego – www.fotobeskidy.vxm.pl. Kamil Sułkowski

Leave a Reply

NICE MUSIC

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress