Home / Bez kategorii / Śmigus dyngus

Śmigus dyngus

WIELKANOC W LITERATURZE I ZWYCZAJACH – cz.5

Śmigus dyngus

Śmigus dyngus

Jak podaje tradycja zwyczaj ten wywodzi się z czasów jerozolimskich. Bywało wówczas tak, że na ulicach gromadzili się ludzie, którzy rozmawiali o Jezusie, Żydzi, którym te rozmowy się nie podobały, chcąc rozgonić ulicznych rozmówców, polewali ich wodą.
W polskim kręgu kulturowym dyngus miałby się rozwinąć od czasu chrztu Polski, gdyż ochrzczonych wpędzano do wody i ich nią polewano. Słowiańszczyzna miałaby również zaczerpnąć ten zwyczaj od Hindusów, którzy obchodzili rytualną kąpiel w Gangesie. Mianowicie, aby Hindus oczyścił się z brudu był polewany wodą z rzeki przez żonę,
a za to miał prawo odwetu na kobiece. Na wsi zwyczaj ten był żywo praktykowany, parobcy już od rana stali przy studni i czekali na dziewczęta, by zlać je zimną wodą. Źle było z panną, która nie została potraktowana wodą, gdyż świadczyło to, że nie ma powodzenia u mężczyzn.
Lucjan Siemieński skarżył się, iż w jego czasach wystarczyło pannie pokropienie perfumami.

Emaus i rękawki

Emaus, to zwyczaj praktykowany w Krakowie, miał być pamiątką podróży uczniów do miasteczka Emaus. Polegał on na tym, że strojne panie i panowie przechadzali się ulicami miasta. Był to dobry czas, aby pochwalić się nowo zakupioną suknią, czy melonikiem. Wszyscy spacerowicze udawali się od zwierzyńca na kopiec Kościuszki, droga ta miała symbolizować drogę do Emaus.
Rękawki, odbywały się na mogile Krakusa, skąd zrzucano cukierki i inne produkty żywnościowe ludziom zbierającym się u podnóża kopca.

Barwne zatem były Święta Wielkanocne w naszej tradycji, o czym mogliśmy się przekonać. Jak wielki ważny ślad pozostawiła obrzędowość związana z Wielkanocą w literaturze i sztuce. Począwszy od wczesnego chrześcijaństwa, gdzie religia stanowiła główny temat wszystkich powstających utworów, aż do wieku XIX, gdzie najwybitniejsi pisarze brali sobie za honor, by umieścić w swej powieści, czy wierszu świąteczny wątek. Warto o tym pamiętać, gdy będziemy brać udział w obchodach Świąt Wielkiej Nocy.

ks. Sebastian Musiał
WIELKANOC W LITERATURZE I ZWYCZAJACH : Część – 1
WIELKANOC W LITERATURZE I ZWYCZAJACH : Część – 2
WIELKANOC W LITERATURZE I ZWYCZAJACH : Część – 3
WIELKANOC W LITERATURZE I ZWYCZAJACH : Część – 4

W opracowaniu wykorzystano:
Bockenhem K., Dworek, kontusz, karabela, Wrocław 2004.
Bockenhem K., Przy polskim stole, Wrocław 2003.
Bruckner A., Dzieje kultury polskiej, T. 1-4, Kraków 1930.
Dramaty staropolskie, antologia, T. 1-2, oprac. J. Lewański, Warszawa 1959.
Kadłubek W., Kronika Polska, Wrocław 2003.
Każdej nocy, każdego dnia, Antologia polskiej liryki religijnej, T. 1-3, pod. red. M. M. Matusik, Warszawa 1988.
Kitowicz J., Opis obyczajów za panowania Augusta III, T. I-II, Wrocław 2003.
Kossak Z. Rok polski, Warszawa 1955.
Prus B., Lalka, T. 1-2 Poznań 2000.
Reymont Wł., Chłopi, Tom 1-2, Poznań 2000.

Zdjęcia zaczerpnięto z:
Gloger Z., Rok polski w życiu, tradycji i pieśni, Ciechanów 1994.
Historia literatury polskiej T. 1, Średniowiecze, Bochnia – Kraków 2004.

Komentarze

komentarzy

WIELKANOC W LITERATURZE I ZWYCZAJACH - cz.5 Śmigus dyngus Jak podaje tradycja zwyczaj ten wywodzi się z czasów jerozolimskich. Bywało wówczas tak, że na ulicach gromadzili się ludzie, którzy rozmawiali o Jezusie, Żydzi, którym te rozmowy się nie podobały, chcąc rozgonić ulicznych rozmówców, polewali ich wodą. W polskim kręgu kulturowym dyngus miałby się rozwinąć od czasu chrztu Polski, gdyż ochrzczonych wpędzano do wody i ich nią polewano. Słowiańszczyzna miałaby również zaczerpnąć ten zwyczaj od Hindusów, którzy obchodzili rytualną kąpiel w Gangesie. Mianowicie, aby Hindus oczyścił się z brudu był polewany wodą z rzeki przez żonę, a za to…

Review Overview

User Rating: 4.6 ( 17 votes)
0
NICE MUSIC

About ks. Sebastian Musiał

ks. Sebastian Musiał

Leave a Reply

NICE MUSIC

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress